Doğu Akdeniz'de deniz altı elektrik kablosu projesi kapsamında araştırma yapması planlanan Fransız bayraklı Abeille Marengo gemisiyle ilgili Türkiye ve Yunanistan arasında NAVTEX gerilimi yaşandı. Türkiye, geminin araştırma faaliyetlerine ilişkin 1127/26 numaralı NAVTEX yayımlarken, Atina yönetimi karşı duyuruyla Türk NAVTEX'inin geçersiz olduğunu savundu.
Girit ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ni (GKRY) birbirine bağlaması planlanan Great Sea Interconnector (GSI) deniz altı elektrik kablosu projesi kapsamında görev yapacak Abeille Marengo gemisinin araştırma rotası, iki ülke arasında deniz yetki alanlarına ilişkin tartışmayı yeniden gündeme taşıdı.
Türkiye'den 1127/26 numaralı NAVTEX
Antalya NAVTEX İstasyonu tarafından 10 Kasım 2026 tarihinde yayımlanan 1127/26 numaralı duyuruda, Fransız bayraklı Abeille Marengo gemisinin 10 Kasım 2026 ile 19 Mart 2027 tarihleri arasında deniz altı kablo döşenmesine yönelik araştırma faaliyetlerinde bulunacağı bildirildi.
Duyuruda, çalışmaların Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki kıta sahanlığı olarak tanımladığı ve 18 Mart 2020 tarihli mektupla Birleşmiş Milletlere bildirilen alan içerisinde, Türk makamlarıyla koordine edilen ve muvafakat alınan hatlarda yürütüleceği belirtildi.
Araştırma faaliyetlerinin gerçekleştirileceği koordinatlar da NAVTEX'te açıklandı. Diğer gemilerden çalışma hatlarına iki deniz mili mesafede bulunmaları istendi.
Dışişleri Bakanlığı daha önce muvafakat sürecinin tamamlanmadığını açıklamıştı
Dışişleri Bakanlığı, 6 Kasım 2026 tarihli açıklamasında Fransız bayraklı geminin Türkiye'nin kıta sahanlığını ilgilendiren bölümde gerçekleştirmeyi planladığı faaliyetler için gerekli muvafakat sürecinin henüz tamamlanmadığını bildirmişti.
10 Kasım tarihli NAVTEX'te ise araştırmaların Türk makamlarının koordinasyonu ve muvafakatiyle yürütüleceği kayda geçirildi. Böylece Türkiye'nin duyurusunda, çalışmaların kendi makamlarıyla koordine edilmiş güzergâhlarda yapılacağı açıkça belirtildi.
Atina'dan karşı NAVTEX
Yunanistan, Türkiye'nin duyurusuna 11 Kasım'da yayımladığı 1441/26 numaralı karşı NAVTEX ile yanıt verdi.
Atina yönetimi, araştırma hatlarının önemli bir bölümünün Yunanistan'ın Münhasır Ekonomik Bölgesi ve kıta sahanlığı içerisinde bulunduğunu ileri sürdü. Yunanistan ayrıca kendi makamlarının verdiği izinlerin geçerli olduğunu savunarak Türk NAVTEX'ini geçersiz ve hükümsüz ilan etti.
Yunanistan Dışişleri Bakanlığı kaynakları da Türk NAVTEX'inin geminin hareketinden sonra yayımlandığını, araştırma faaliyetleri için Yunanistan ve GKRY'den izin alındığını ileri sürdü.
Deniz altı elektrik hattı projesi tartışmanın merkezinde
Great Sea Interconnector projesi, Girit ile GKRY arasında deniz altından elektrik bağlantısı kurulmasını hedefliyor. Projenin araştırma faaliyetleri için Fransız bayraklı Abeille Marengo gemisinin görevlendirilmesi, Türkiye ile Yunanistan arasında Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanlarına ilişkin görüş ayrılığını yeniden gündeme getirdi.
Türkiye'nin 1127/26 numaralı NAVTEX duyurusu ve Yunanistan'ın karşı bildirimi, araştırma faaliyetlerinin hangi deniz yetki alanlarında ve hangi makamların koordinasyonuyla yürütüleceği konusundaki anlaşmazlığın sürdüğünü ortaya koydu.
Türkiye ve Yunanistan'ın karşılıklı duyurularıyla gündeme gelen süreçte, tarafların deniz yetki alanlarına ilişkin hukuki ve siyasi pozisyonları farklılığını koruyor.
Kaynak: Antalya NAVTEX İstasyonu 1127/26; Dışişleri Bakanlığı açıklaması; Yunanistan'ın 1441/26 numaralı karşı NAVTEX duyurusu.
Türkiye Bülteni — Habersizseniz Haberiniz Olsun