Suriye’de 2026-2027 eğitim-öğretim yılının başlamasıyla birlikte uygulamaya konulan ortak müfredat, Türkçe eğitimi açısından ciddi bir değişikliği beraberinde getirdi. Azez, Cerablus, El Bab, Mare ve Çobanbey çevresindeki bazı okullarda daha önce seçmeli ders olarak okutulan Türkçe programdan çıkarıldı.
Türkçe çıkarıldı, Fransızca getirildi
Yıllardır bölgede eğitim sisteminin bir parçası olan Türkçenin yerine Fransızcanın getirilmesi, Suriye Türkmen Meclisi başta olmak üzere Türkmen temsilcilerin sert tepkisine neden oldu.
Dikkat çeken nokta ise Türkçenin kaldırılmasına ilişkin Suriye Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanmış özel bir karar veya genelgenin bulunmadığının belirtilmesi. Türkmen Meclisi temsilcileri, değişikliğin 6 Eylül’de ortak Suriye müfredatının uygulanmasıyla fiilen gerçekleştiğini aktardı.
“Bu kabul edilemez” tepkisi
Türkmen temsilciler, Türkçenin müfredatta yeniden seçmeli ders olarak yer almasını istiyor. Suriye’deki Türkmen kuruluşlarından gelen açıklamalarda, Türkçenin korunmasının yalnızca Türkmenler açısından değil, Türkiye’de eğitim gördükten sonra Suriye’ye dönen çocuklar açısından da önemli olduğu vurgulanıyor.
Tepkilerin merkezindeki soru ise şu:
Suriye'nin yeni yönetimi farklı kimliklerin ve dillerin haklarını güvence altına alırken Türkçeye neden aynı yaklaşım gösterilmiyor?
Bu soru, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara yönetiminin eğitim ve kültür politikaları açısından da yeni bir tartışmanın kapısını araladı.
Kürtçeye seçmeli dil hakkı tanındı
Tartışmayı daha da büyüten gelişme ise 2026 yılında yayımlanan 13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi.
Kararnameyle Kürtçe, Kürt nüfusunun yoğun olduğu bölgelerde devlet ve özel okullarda seçmeli ders veya eğitsel-kültürel faaliyet kapsamında öğretilebilecek ulusal bir dil olarak kabul edildi. Kararnamede ayrıca kültürel ve dilsel çeşitliliğin korunacağı ifade edildi.
Bu nedenle Türkmen temsilciler, Türkçe için de benzer bir düzenleme yapılmasını talep ediyor.
Türkiye de devreye girdi
Yaşanan gelişme Türkiye'de de siyasi gündeme taşındı. İYİ Parti Muğla Milletvekili ve Dışişleri Komisyonu Üyesi Metin Ergun, Suriye’de seçmeli Türkçe derslerinin kaldırıldığı yönündeki gelişmeler üzerine konuyu TBMM gündemine taşıdı ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan tarafından yanıtlanması istemiyle yazılı soru önergesi verdi.
Türkmen temsilciler ve ilgili kuruluşların girişimlerinin Suriye Milli Eğitim Bakanlığı ve Cumhurbaşkanlığı düzeyine taşındığı belirtiliyor.
Asıl mesele Türkçe'den çok daha büyük
Suriye’de yıllardır devam eden savaşın ardından yeni bir devlet düzeni kurulmaya çalışılırken eğitim politikası, ülkenin geleceği açısından kritik önem taşıyor.
Bir dilin yaşatılması başka bir dilin yok sayılmasını gerektirmiyor.
Türkçe konusunda yaşanan son gelişme, Suriye’de Türkmenlerin kültürel hakları, eğitim özgürlüğü ve yeni yönetimin kapsayıcılık politikası konusunda ciddi soru işaretleri oluşturdu.
Şimdi gözler Ahmed Şara yönetimine çevrilmiş durumda.
Türkmenlerin beklentisi açık: Türkçe yeniden seçmeli ders olarak müfredata alınsın.
Türkiye Bülteni — Habersizseniz haberiniz olsun.
